İşe giriş bildirgesi ne zaman verilir? Sigortasız işçi cezası

Bu yazı genel bilgilendirme içindir, hukuki ya da mali danışmanlık değildir. Bilgiler Kasım 2026 itibarıyla 5510 sayılı Sosyal Sigortalar ve Genel Sağlık Sigortası Kanunu'na ve SGK'nın açıklamalarına göre kontrol edildi. Kendi durumunuz için mali müşavirinize danışın.

İşe giriş bildirgesi, işe aldığınız kişinin sigortalı olarak çalışmaya başladığını SGK'ya bildirdiğiniz belgedir. Kural olarak çalışan işe başlamadan önce verilir; SGK bunu "işe başlamadan en az 1 gün önce, e-Sigorta kanalıyla" diye açıklar. İnşaat, balıkçılık ve tarım işyerlerinde en geç işe başlanan gün, ilk kez işyeri bildirgesi verilen yeni bir işyerinde ise ilk bir ayda işe başlayanlar için o bir aylık sürenin sonuna kadar verilebilir (5510 sayılı Kanun md. 8).

Bildirgeyi süresinde vermemenin idari para cezası 2026'da her çalışan için 33.030 TL'dir. Sigortasız çalıştırma SGK denetiminde ya da başka bir kamu kurumunun bilgisiyle ortaya çıkarsa ceza 66.060 TL'ye çıkar; asıl yük ise cezadan çok, geriye dönük primler ve olası bir iş kazasının bütün masraflarıdır.

İşe giriş bildirgesi ne zaman verilir?

Durum	Son gün
Genel kural (iş sözleşmesiyle çalışanlar)	Sigortalılık başlamadan önce; SGK'ya göre işe başlamadan en az 1 gün önce
İnşaat, balıkçılık ve tarım işyerleri	En geç çalışmaya başlatıldığı gün
İlk kez işyeri bildirgesi verilecek yeni işyeri	İlk sigortalının çalışmaya başladığı tarihten itibaren bir ay içinde işe başlayanlar için, en geç o bir aylık sürenin dolduğu gün
Yabancı ülkelere sefer yapan taşıtlara sefer sırasında alınanlar	Yukarıdaki gibi bir aylık süre

Sigortalılık, iş sözleşmesiyle çalışanlar için çalışmaya başlanan gün başlar (md. 7). Bu yüzden şu durumlar için ayrı bir istisna yoktur:

• Deneme süresi: Deneme süreli çalışan da ilk günden sigortalıdır.
• "Bir gün gelsin bakalım" denemesi: Ücret karşılığı çalışılan her gün iş ilişkisidir.
• Yarı zamanlı ve günlük çalışanlar: Haftada iki gün gelen garson ya da hafta sonu yardımcısı da bildirilir.
• Öğrenciler: Okulda okumak bildirge yükümlülüğünü kaldırmaz.

Çalışan da çalışmaya başladığını bir ay içinde SGK'ya bildirir; ama Kanun açıkça "sigortalının kendini bildirmemesi, sigortalı aleyhine delil teşkil etmez" der (md. 8). Yani yükümlülük işverendedir.

İşe giriş bildirgesi nasıl verilir?

Bildirge kâğıtla değil, SGK'nın internetteki işveren sistemi (e-Sigorta) üzerinden verilir. Çoğu küçük işletmede bunu mali müşavir yapar; kendiniz yapacaksanız:

1. İşyeri kaydınız olsun. İlk kez çalışan alıyorsanız önce işyeri bildirgesi verilir; SGK'ya göre bu bildirge en geç ilk sigortalının çalışmaya başladığı gün verilmelidir. İşyeri sicil numaranız ve e-Sigorta kullanıcı kodu ile şifreniz bu kayıtla gelir.
2. Bilgileri toplayın. Çalışanın T.C. kimlik numarası ve kimlik bilgileri, işe başlama tarihi, yapacağı iş ve çalışma şekli (tam ya da kısmi süreli).
3. Bildirgeyi gönderin. SGK işveren sisteminde sigortalı işe giriş bildirgesi ekranından, işe başlamadan en az bir gün önce.
4. Çıktısını saklayın. Onaylı bildirgenin PDF'ini ya da çıktısını çalışanın özlük dosyasına koyun. Dosyada başka neler olması gerektiğini özlük dosyası yazısında anlattık.
5. Çalışana söyleyin. Çalışan, sigortasının başladığını e-Devlet'teki SGK hizmet dökümünden kontrol edebilir.

Bildirgeden sonra her ay muhtasar ve prim hizmet beyannamesi verilir ve primler ödenir. SGK'ya göre özel sektör işverenleri bu beyannameyi en geç ertesi ayın 26'sı saat 23.59'a kadar verir. Bu işleri de çoğunlukla mali müşavir yürütür.

Bildirge geç verilirse ceza ne kadar? (2026)

Cezalar 5510 sayılı Kanun md. 102'de asgari ücretin katları olarak yazılıdır. Buradaki asgari ücret, 16 yaşından büyükler için belirlenen aylık brüt ücrettir (md. 3); 2026 için 33.030 TL.

Durum	Ceza, her çalışan için	2026 tutarı
Bildirge süresinde ya da usulüne uygun verilmedi	Asgari ücret kadar	33.030 TL
Bildirgenin verilmediği SGK denetimi, mahkeme kararı ya da başka kamu kurumlarının bilgisiyle anlaşıldı	Asgari ücretin 2 katı	66.060 TL
Aynı işyerinde bu tespitten sonraki bir yıl içinde yine aynı yolla bildirgesiz çalışan bulundu	Asgari ücretin 5 katı	165.150 TL

Kanun iki indirim tanır:

• Kendiniz düzeltirseniz: Bildirgeyi süresi geçtikten sonra kendiliğinden 30 gün içinde verir ve cezayı tebliğden sonra 15 gün içinde öderseniz, ceza dörtte biri üzerinden uygulanır; 2026 için 33.030 TL yerine 8.257,50 TL. Bu indirim denetim ya da mahkeme kararıyla ortaya çıkan durumlarda uygulanmaz.
• Peşin ödeme: İdari para cezasını itiraz etmeden tebliğden itibaren 15 gün içinde öderseniz dörtte üçü tahsil edilir. Peşin ödeme yargı yoluna gitme hakkınızı ortadan kaldırmaz.

Cezayı ödemek bildirge verme yükümlülüğünü kaldırmaz. Geç kaldığınızı fark ettiğinizde ilk iş bildirgeyi vermektir; her gün beklemek sizi "kendiliğinden düzeltme" hakkından uzaklaştırır.

Sigortasız işçi çalıştırmanın başka sonuçları

İdari para cezası işin yalnızca bir parçasıdır:

• Geriye dönük prim: Çalıştığı anlaşılan süreler için SGK prim belgelerini kendisi düzenler ve primler gecikme cezası ve gecikme zammıyla birlikte işverenden istenir (md. 86 ve 89). Her ay için verilmesi gereken muhtasar ve prim hizmet beyannamesi yüzünden ayrıca ceza da gelebilir; tutarı tuttuğunuz defter türüne ve çalışan sayısına göre değişir (md. 102).
• İş kazası: Bildirilmeyen çalışan iş kazası geçirir ya da hastalanırsa SGK ona gelir ve ödeneğini öder; ama yaptığı ve ileride yapacağı bütün masrafları, gelir bağlanırsa bu gelirin peşin sermaye değerini, kusurunuz aranmaksızın size ödetir (md. 23). Küçük bir işletme için en ağır sonuç budur.
• Prim indirimi: İşverenin kendi payından beş puanlık prim desteğinden yararlanabilmesi için SGK'ya prim ve idari para cezası borcu olmaması şarttır (md. 81). Bu borçlar doğarsa, yapılandırmadıkça destekten yararlanamazsınız.
• Çalışanın hakkı: Bildirilmeyen çalışan, hizmetlerinin geçtiği yılın sonundan başlayarak beş yıl içinde iş mahkemesinde dava açıp çalıştığını ispatlayabilir (md. 86). Mahkemenin tespit ettiği süreler için primler yine işverenden istenir.

Sigortasız çalıştırma cezası işçiye verilir mi?

Hayır. md. 102'deki bildirge cezaları "bildirgeyi vermekle yükümlü olanlara", yani işverene uygulanır. Çalışanın kendini bildirmemesi aleyhine delil sayılmaz. Çalışanın "sigortamı yapmayın, elime net geçsin" demesi de sizi korumaz: yükümlülük ve ceza sizdedir.

İşten ayrılışta ne yapılır?

İş sözleşmesi bittiğinde işten ayrılış bildirgesi verilir. SGK'ya göre bu bildirge sözleşmenin sona erdiği tarihi izleyen 10 gün içinde e-Sigorta'dan gönderilir. Süresinde verilmezse her çalışan için asgari ücretin onda biri, 2026'da 3.303 TL idari para cezası uygulanır (md. 102). Ayrılan çalışana işinin türünü ve süresini gösteren bir çalışma belgesi de verilir (İş Kanunu md. 28).

İlk elemanınızı alıyorsanız: kontrol listesi

1. İşyeri bildirgesi verildi mi, işyeri sicil numaranız var mı?
2. İşe giriş bildirgesi, çalışan işe başlamadan önce gönderildi mi?
3. Süresi bir yıl ve daha uzun sözleşme yazılı yapıldı mı? Yazılı sözleşme yoksa çalışma koşullarını gösteren yazılı belge en geç iki ay içinde verildi mi (İş Kanunu md. 8)?
4. İşe giriş sağlık muayenesi ve iş sağlığı ve güvenliği eğitimi planlandı mı?
5. Özlük dosyası açıldı mı?
6. Ücret günü, ücret hesap pusulası ve ay sonu puantajı için bir düzen kuruldu mu? Puantajı puantaj yazısında anlattık.

Eleman ararken başvuru formunda nelerin sorulmaması gerektiğini de iş başvuru formu yazısında topladık.

Panasis'te nasıl?

Panasis Personel SGK bildirgesi vermez ve bordro hazırlamaz; işe giriş bildirgesini e-Sigorta'dan siz ya da mali müşaviriniz verirsiniz. Personel'de çalışanı eklerken işe başladığı günü yazarsınız; yıllık izin hakkı buna göre hesaplanır. Bildirgenin çıktısını, sözleşmeyi ve kimlik fotokopisini çalışanın özlük dosyasına fotoğraf ya da PDF olarak ekleyebilirsiniz; belgeleri yalnızca siz ve personel yetkisi olanlar açar. Eleman arıyorsanız İş başvurusu ile adayları kariyer sayfanızdan toplarsınız.