Desi hesaplama: formül, örnek tablo ve desi düşürme yolları
Desi, kargo firmalarının bir paketin kapladığı yeri ücrete çevirdiği birimdir. Yurt içi gönderide kapalı kolinin enini, boyunu ve yüksekliğini santimetre olarak ölçer, üçünü çarpar ve 3000'e bölersiniz: 30 × 20 × 15 cm'lik koli 9.000 / 3.000 = 3 desi eder. Kargo ücreti, paketin tartıdaki kilosu ile desisinden hangisi büyükse ona göre hesaplanır.
Bu yüzden 800 gramlık bir yastık, 50 × 40 × 20 cm'lik kutuya konunca 13 kilonun üzerinde bir paket gibi ücretlendirilir. Aşağıda formülü, hazır bir desi tablosunu, desi ile kilonun nasıl karşılaştırıldığını ve koliyi küçültüp kargo ücretini düşürmenin yollarını bulacaksınız.
Desi nasıl hesaplanır?
Formül şudur:
Desi = en (cm) × boy (cm) × yükseklik (cm) / 3000
Aras Kargo ve Sürat Kargo kendi sayfalarında yurt içi gönderiler için bu formülü yazar. Adım adım:
- Ürünü koliye yerleştirin, dolguyu koyun ve koliyi bantlayın. Ölçüyü kapalı kolinin dışından alın; şişen kapak da ölçüye girer.
- En, boy ve yüksekliği santimetre olarak yazın. 29,5 cm gibi küsuratlı bir ölçüyü bir üst tam sayıya (30 cm) yuvarlarsanız hesabınız firmanın ölçüsünden düşük çıkmaz.
- Üç sayıyı çarpın: 30 × 20 × 15 = 9.000.
- Sonucu 3000'e bölün: 9.000 / 3.000 = 3 desi.
3000'e bölmenin pratik anlamı şudur: 3.000 cm³ 3 litreye eşittir, yani kolinin her 3 litrelik hacmi 1 desi sayılır.
Yurt dışı gönderilerde bölen 5000 olur. Aras Kargo'nun örneğiyle 20 × 35 × 40 cm'lik koli yurt içinde 28.000 / 3.000 = 9,33 desi, yurt dışında 28.000 / 5.000 = 5,6 desi eder. Yurt dışına gönderecekseniz bölenin kaç olduğunu çalıştığınız firmaya sorun; firmaya göre değişebilir.
Hazır desi tablosu: sık kullanılan koli ölçüleri
| Koli ölçüsü (cm) | Hacim (cm³) | Desi |
|---|---|---|
| 20 × 15 × 10 | 3.000 | 1 |
| 25 × 20 × 10 | 5.000 | 1,67 |
| 20 × 20 × 20 | 8.000 | 2,67 |
| 30 × 20 × 15 | 9.000 | 3 |
| 30 × 30 × 20 | 18.000 | 6 |
| 40 × 30 × 20 | 24.000 | 8 |
| 40 × 30 × 30 | 36.000 | 12 |
| 50 × 40 × 30 | 60.000 | 20 |
| 60 × 40 × 40 | 96.000 | 32 |
Tabloda bir şey hemen göze çarpar: 40 × 30'luk bir kolide yükseklik 20 cm'den 30 cm'ye çıkınca desi 8'den 12'ye çıkar. Ölçülerden birini birkaç santim kısaltmak, çoğu zaman yeni bir koli bulmaktan kolaydır.
Desi mi kilo mu: hangisinden ödersiniz?
Kargo firması kolinizi hem tartar hem ölçer, sonra iki değeri karşılaştırır. Sürat Kargo, ölçüm ve tartıdan sonra kilogram ile desiyi karşılaştırıp yüksek olanın baremi üzerinden fiyatlandırdığını yazar; Aras Kargo'nun taşıma standartlarında da büyük olan değer fiyata esas alınır. Bu büyük değere ücrete esas ağırlık denir.
Kısa bir test: kolinin desisi kaçsa, içindeki her şey o kadar kilodan hafifse desiden, ağırsa kilodan ödersiniz. 8 desilik bir kolide 3 kilo ürün varsa 8 desiden, 11 kilo ürün varsa 11 kilodan ücret çıkar.
| Örnek gönderi | Ölçü (cm) | Desi | Tartı | Ücrete esas |
|---|---|---|---|---|
| Tişört, kargo poşetinde | 30 × 25 × 3 | 0,75 | 0,3 kg | 0,75 desi |
| Ayakkabı, kendi kutusunda | 33 × 22 × 12 | 2,9 | 1 kg | 2,9 desi |
| Yastık, kutuda | 50 × 40 × 20 | 13,3 | 0,8 kg | 13,3 desi |
| 6 kavanoz bal | 30 × 20 × 15 | 3 | 5 kg | 5 kg |
| 10 kitap | 30 × 22 × 15 | 3,3 | 5 kg | 5 kg |
Tablodaki ağırlıklar yalnızca hesabı göstermek içindir; kendi ürününüzü paketlenmiş hâliyle tartın.
Tablodan çıkan sonuç basit: tekstil, yastık, oyuncak, hediye seti gibi hafif ama yer kaplayan ürün satıyorsanız asıl maliyetiniz desidir ve koli seçimi doğrudan kârınızı etkiler. Bal, zeytinyağı, kitap, hırdavat gibi ağır ve küçük ürünlerde ise kilo belirleyicidir; koliyi küçültmek ücreti değiştirmez.
Desiden kargo fiyatı nasıl hesaplanır?
Desi tek başına bir ücret değildir; tarifede hangi satıra bakacağınızı gösterir. Sürat Kargo, ücretin ağırlık ve hacme, mesafeye, adresten alım ya da şubeden gönderim durumuna göre belirlendiğini yazar. Hesap şöyle yürür:
- Ücrete esas değeri bulun: desi ile kilodan büyük olanı.
- Tarifede bu değerin düştüğü aralığı bulun. Tarifede kilo ve desi ayrı ayrı fiyatlanmaz; PTT'nin listesinde olduğu gibi tek sütunda "kg/desi" yazar.
- Gönderinin mesafesine göre (şehir içi, yakın, orta, uzak gibi) o satırdaki fiyatı alın.
- Adresten alım, kapıda ödeme gibi ek hizmetlerin ücretini ekleyin.
Tarifeler her yıl, bazen yıl içinde değişir. Güncel tutarı firmanın kendi ücret hesaplama sayfasından ya da size verilen anlaşmalı fiyat listesinden kontrol edin.
Küsuratlı desi: 3,75 desi hangi aralığa düşer?
Hesap çoğu zaman küsuratlı çıkar. Küsuratın hangi aralığa sayılacağını firmanın tarifesi belirler. Bu yüzden sınırda kalan bir koliyi bir üst aralıktan fiyatlanacakmış gibi hesaplamak güvenli olur.
Diyelim ki anlaşmanızda 3 desiye kadar bir fiyat, sonrası için daha yüksek bir fiyat var. 30 × 25 × 15 cm'lik koli 11.250 / 3.000 = 3,75 desi eder ve üst aralığa geçer. Aynı ürün 30 × 25 × 12 cm'lik koliye sığarsa 9.000 / 3.000 = 3 desi olur ve alt aralıkta kalır. Yükseklikten 3 cm kısmak, her gönderide bir aralık kazandırır.
Birden fazla koli gönderirken desi nasıl hesaplanır?
Desi her koli için ayrı hesaplanır. Sürat Kargo, birden fazla parçadan oluşan gönderilerde hesabın her parça için ayrı yapıldığını yazar.
Bir örnek: müşteri üç ürün aldı ve her biri 30 × 20 × 15 cm'lik koliye giriyor. Bu üç parça, her biri 3 desi olarak ücretlendirilir. Üçünü 40 × 30 × 25 cm'lik tek koliye koyarsanız 30.000 / 3.000 = 10 desilik tek parça olur. Hangisinin ucuz olduğu tarifenize bağlıdır; iki seçeneği kendi fiyat listenizden karşılaştırın.
Koliyi büyütmenin de sınırı var. Sürat Kargo, tek parça olan ve 30 kg ile 30 desinin altında kalan adres teslimli gönderileri kata teslim ettiğini yazar. Aras Kargo da ağır, uzun ve şekilsiz gönderileri güncel fiyatın üzerine ek ücretle taşıyabildiğini ve bunların teslim süresinin bir gün uzadığını belirtir.
Kargo desisini düşürmenin 7 yolu
- Ürüne uygun koli kullanın. Sattığınız ürünlere göre iki ya da üç koli boyu seçip stokta tutun. Her siparişi tek boy büyük koliyle göndermek, her seferinde boşluğa para ödemek demektir.
- Yüksekliği kesin. Koli üründen yüksekse dört köşesini ürün hizasına kadar kesip kapakları katlayın. 40 × 30 × 30 cm'lik koliyi 20 cm'ye indirmek 12 desiyi 8 desiye düşürür.
- Kırılmayan tekstilde poşet kullanın. Tişört, eşarp, çorap gibi ürünler kargo poşetinde gider. Ölçüyü poşetin dolu hâlinden, en kalın yerinden alın.
- Yumuşak ürünü sıkıştırın. Yastık, yorgan ve peluş oyuncak vakumlu ambalajla küçülür. Örnekteki 50 × 40 × 20 cm'lik yastık kutusu 13,3 desi; vakumlanıp 40 × 30 × 8 cm'ye inerse 9.600 / 3.000 = 3,2 desi.
- Dolguyu ölçülü koyun. Ürünün kendi kutusu sağlamsa çevresinde birkaç santimlik dolgu yeter. Her kenara 5 cm boşluk bırakmak 30 × 20 × 15 cm'lik ölçüyü 40 × 30 × 25 cm'ye çıkarır; 3 desi 10 desi olur.
- Bandı sıkı çekin. Şişkin bir kapak yüksekliği birkaç santim artırır. Ölçü dıştan alındığı için bu fark da desiye girer.
- Ağır üründe koliyle uğraşmayın. Kilo desiden büyükse koliyi küçültmek ücreti değiştirmez. Orada tasarruf, daha hafif ambalajdan ya da kargo anlaşmasından gelir.
Kırılacak üründe korumadan kısmayın. Kırık gelen bir ürünün iadesi ve yeniden gönderimi, birkaç desilik farktan pahalıya gelir.
Desi bilgisini satışınızda nasıl kullanırsınız?
Her ürün için bir satır tutun: koli ölçüsü, desi ve paketlenmiş ağırlık. Bir Excel sayfası yeter. Bu liste üç yerde işinize yarar.
Ürün fiyatında. Kargo ücretini fiyata katacaksanız ürününüzün ücrete esas değerini bilmeniz gerekir. Siparişlerinizin çoğu 3 desilik koliyle gidiyorsa fiyat hesabına 3 desilik gönderinin ücretini koyarsınız. Maliyet, kâr payı ve KDV ile birlikte bütün hesabı ürün fiyatı nasıl belirlenir yazısında anlattık.
Kargo anlaşmasında. Firmayla görüşmeye en çok kullandığınız desi aralığını ve aylık gönderi sayınızı bilerek gidin; pazarlık bu aralığın fiyatı üzerine yapılır. Hangi maddelere bakacağınızı kargo anlaşması nasıl yapılır rehberinde bulabilirsiniz.
Gönderi kaydında. E-ticaret sitenize girdiğiniz desi ve ağırlık, siteniz kargo firmasına bağlıysa gönderi kaydına kendiliğinden aktarılır. Değeri düşük yazmak işe yaramaz: Aras Kargo'nun taşıma standartlarına göre aktarma ya da varış biriminde bulunan ölçü ve tartı farkları ayrıca fiyatlandırılır. Bu bağlantının nasıl çalıştığını kargo entegrasyonu nedir yazısında okuyabilirsiniz.
Panasis'te nasıl?
Panasis mağazasında her ürüne ağırlık ve desi girilir; siparişte koli, desi ve ağırlık bu bilgilerden önerilir. Mağaza Yurtiçi ve Aras Kargo'ya doğrudan bağlanır: gönderi kaydı açılır, barkodlu etiket (10×10 cm ya da A4'e 4) basılır ve takip kendiliğinden yürür. Kapıda ödemeli siparişlerde tutar gönderiye kendiliğinden eklenir. Mağaza özelliklerini e-ticaret sayfasında, paketleri fiyatlar sayfasında görebilirsiniz. Bilgilerinizi gönderin, sitenizi ücretsiz kuralım; beğenirseniz paket seçersiniz.
Sık sorulanlar
Ölçüler milimetre ya da metre ise desi nasıl hesaplanır?
Formül santimetreyle çalışır. Ölçü milimetreyse 10'a bölün (300 mm = 30 cm), metreyse 100 ile çarpın (0,4 m = 40 cm). Milimetreyi dönüştürmeden çarparsanız sonuç bin kat büyük çıkar.
Yuvarlak ya da düzensiz şekilli paketin desisi nasıl ölçülür?
Paketi içine alacak en küçük dikdörtgen kutuyu düşünün ve en uç noktalarından ölçün. Bir tüp ya da rulo için çap en ve yükseklik, uzunluk boy olur: 10 cm çaplı, 80 cm'lik tüp 10 × 10 × 80 / 3000 = 2,67 desi eder.
Tartıda koli ve dolgu malzemesi de sayılır mı?
Evet. Desi yalnızca ölçüden çıkar, ama tartıya paketin tamamı girer: koli, dolgu, bant ve fatura zarfı dahil. Ağır ürünlerde kalın koli ve bol dolgu, ücrete esas kiloyu bir aralık yukarı taşıyabilir.
Desi hesaplama aracı kullanmak gerekir mi?
Gerekmez; telefonun hesap makinesi yeter. Kesin ücreti görmek isterseniz kargo firmasının kendi ücret hesaplama sayfasına ölçüleri ve adresleri girin. Bu sayfalardaki tutarlar tahminidir; kesin ücret gönderi şubede ölçülüp tartılınca belli olur.
Kaynaklar
- Sürat Kargo: Fiyat hesaplama (desi formülü, yurt dışı böleni, çok parçalı gönderi)
- Sürat Kargo: Sıkça sorulan sorular (fiyat ölçütleri, kata teslim)
- Aras Kargo: Operasyonel taşıma standartları
- Aras Kargo: Ücret hesaplama
- PTT: Kargo fiyat tarifesi (kg/desi)
Bilgiler 25 Ekim 2026 tarihinde bu kaynaklardan kontrol edildi. Kurallar ve tutarlar değişebilir; işlem yapmadan önce güncel hâlini kaynağından kontrol edin.